2026 AB Genişleme Raporu, Türkiye’nin Avrupa Birliği kriterlerinden uzaklaştığını ve vize serbestisi ihtimalinin tehlikeye girdiğini kaydetti. Raporda, demokratik kurumlar, temel haklar, basın ve ifade özgürlüğündeki gerilemeye dikkat çekildi.
Rapora göre demokratik kurumların durumunda 2023’ten bu yana ilerleme sağlanmadı; yolsuzluğa karşı gerekli önlemler alınmadı ve temel haklar alanındaki tablo kötüleşti. Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi’yle uyum sağlanmadığı da belirtildi.
Ne başkanlık sisteminin yapısal kusurlarını gidermek ne de yürütme ile yargı arasındaki yetersiz güçler ayrılığını gidermek için herhangi bir adım atılmadı
Demokratik kurumların işleyişinin ciddi endişe kaynağı olduğu ifade edilen raporda, “Ne başkanlık sisteminin yapısal kusurlarını gidermek ne de yürütme ile yargı arasındaki yetersiz güçler ayrılığını gidermek için herhangi bir adım atılmadı” denildi.
Raporda, tutuklu gazetecilerin serbest bırakılması ve baskıya yol açtığı belirtilen ceza hukukunun gözden geçirilmesi talep edildi. Yeni Parti’nin siyasi baskı altında olduğu ve bu nedenle demokratik görevlerini yerine getirmekte zorlandığı kaydedilirken, Ekrem İmamoğlu’nun tutukluluğunun Türkiye ile AB arasında derin bir uçuruma yol açtığı belirtildi.
Aktivistlerin ve insan hakları savunucularının idari ve gayriresmî baskılarla karşılaştığı ifade edildi. Rapora göre kadın hakları, LGBTIQ+ meseleleri, çevre koruma, hayvan hakları ve insan hakları alanlarında çalışan sivil toplum aktivistleri sistematik idari taciz ve adli kovuşturmalarla karşı karşıya kalmayı sürdürüyor.
Ekonomik başlıklarda iş ve mülk güvenliği ile nitelikli çalışanların mesleklerini icra edebilmesi konularında Türkiye’nin standartların gerisinde olduğu, bu alanlarda çok az ilerleme kaydedildiği aktarıldı.
Dışişleri Bakanlığı rapora tepki göstererek bazı AB yetkililerini çifte standart uygulamakla ve Türkiye’ye karşı tutarsız bir yaklaşım benimsemekle suçladı. Bakanlık, 2026 Genişleme Paketi’ndeki değerlendirmenin AB’nin Türkiye’ye yönelik “ön yargılı ve haksız tutumunu” gösterdiğini belirtti; siyasi kriterler, yargı ve temel haklarla ilgili değerlendirmeleri inandırıcılıktan yoksun bulup reddetti.