Japon savcıların Okinawa’daki bir otelde 39 yaşındaki Japon kadını öldürdüğü şüphesiyle bir Amerikan deniz piyadesi hakkında geçen ay iddianame hazırlamasının ardından Okinawa Valisi Genta Koja, 1960 tarihli Japonya-ABD Kuvvetler Statüsü Anlaşması’nın (SOFA) gözden geçirilmesini isteyeceğini duyurdu. Koja, açıklamayı başkent Tokyo’da düzenlediği basın toplantısında yaptı.
Cinayet şüphesiyle ilgili yargı süreci, ABD askeri personeline Japonya’da hukuki ayrıcalık sağladığı öne sürülen anlaşmayı ve Okinawa’daki Amerikan askeri varlığını yeniden gündeme taşıdı. Japonya’da konuşlu yaklaşık 54 bin Amerikan askerinin büyük kısmı Okinawa Adası’nda bulunuyor.
SOFA anlaşmasının köklü biçimde gözden geçirilmesini isteyeceğim
Koja, “SOFA anlaşmasının köklü biçimde gözden geçirilmesini isteyeceğim” dedi. Vali, Amerikan askeri personelinin veya sivil çalışanlarının karıştığı olay ve kazaların ardından Okinawa yönetiminin ABD ordusuna ve iki ülke hükümetine defalarca sert protestolar ilettiğini de söyledi.
Anlaşmanın mevcut hükümlerine göre ABD askeri makamları, personelin resmi görev sırasında işlediği fiilleri soruşturma ve cezalandırma konusunda öncelikli yetkiye sahip. Anlaşmaya karşı çıkanlar, düzenlemenin Amerikan üslerini Japon iç hukukundan fiilen muaf tuttuğunu ve bazı vakalarda Japon savcıların Amerikan askerleri hakkında iddianame hazırlamasını engellediğini savunuyor.
SOFA’nın sağladığı hukuki ayrıcalıkların, üslerin çevresindeki şüpheli toprak kirliliği iddialarının Japon yetkililer tarafından incelenmesini de zorlaştırdığı ileri sürülüyor. Tokyo ile Washington arasındaki ilişkilerin, geçmişte Amerikan askeri personelinin karıştığı adli vakalardan olumsuz etkilendiği belirtiliyor.
Okinawa’daki yerel milletvekilleri, geçen ay askeri anlaşmada değişiklik yapılmasını isteyen karar tasarısını oy birliğiyle kabul etti. Taslağın kısa süre içinde ABD’nin Tokyo Büyükelçiliğine sunulması planlanıyor.