Sebze ve meyve ticaretinde fiyat oluşumunu ve ürünlerin tüketiciye ulaşmasını düzenlemeyi amaçlayan Hal Yasası taslağının ayrıntıları belli oldu. Teklifin komisyon gündemine gelmesi beklenirken düzenleme henüz taslak aşamasında.
Taslakta, piyasada yapay ürün kıtlığı oluşturan, fiyatları artırmak için stok yapan ve rekabeti engelleyen işletmelere uygulanan 177 bin 340 liralık idari para cezasının 1 milyon liraya çıkarılması öngörülüyor.
Bozulan ürünleri usulsüz biçimde imha edenlere 200 bin lira ceza verilmesi ve bu kişilerin üç yıl boyunca üretim desteklerinden yararlandırılmaması da planlanıyor.
Büyük perakende işletmelerinin market raflarında yerli ürünlerin payını artırması ve yerli ürün satışını destekleyen işletmelere vergi teşviki sağlanması taslakta yer alıyor. Üreticiden doğrudan alım yükümlülüğünü yerine getirmeyen perakendecilere yıllık 50 milyon liraya kadar idari para cezası uygulanması öngörülüyor.
Üretici birlikleri ve kooperatiflere toptancı hallerinde bedelsiz alan tahsis edilmesi, yüzde 75 kira indirimi ve gelir vergisi muafiyeti sağlanması hedefleniyor. Tarımsal kooperatiflerin sayısının iki katına çıkarılması da düzenlemenin amaçları arasında.
Taslak, toptancı hallerinin kuruluş ve izin süreçlerinde Ticaret Bakanlığının yetkisinin genişletilmesini, mevcut hallerin modern ticaret merkezlerine dönüştürülmesini ve stok ile satış bilgilerinin dijital sistemlerle daha etkin izlenmesini öngörüyor. Standartlara aykırı ambalajlama ve taşıma işlemlerine 36 bin lira idari para cezası planlanıyor.
Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı, Hal Yasası çalışmalarının AK Parti grubu tarafından tamamlandığını ve teklifin komisyon gündemine gelmesinin beklendiğini açıkladı. Yumaklı, üretici birlikleri ve kooperatiflerin satış imkânlarının artırılmasının, büyük satış noktalarının da belirli miktarlarda doğrudan üreticiden alım yapmasının hedeflendiğini belirtti.
Düzenlemeyle ürünlerin tarladan tüketiciye daha hızlı ulaşması, taşıma giderlerinin ve aracı kaynaklı fiyat artışlarının azaltılması amaçlanıyor. Taslaktaki cezalar ve yükümlülükler, teklif yasalaşmadan yürürlüğe girmeyecek.