Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz, Antalya’da Birleşmiş Milletler (BM) İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi 31. Taraflar Konferansı (COP31) kapsamında düzenlenen Küresel Elektrik Şebekeleri Hızlandırıcısı Oturumu’nda konuştu. Yılmaz, Türkiye’nin yenilenebilir kurulu gücünü son 10 yılda 3 katına çıkardığını belirtti.
Yenilenebilir enerji kapasitesinin hızla büyüdüğünü, elektrik şebekelerinin ise aynı hızda gelişmediğini söyleyen Yılmaz, dünya genelinde 2 bin 500 gigavattan fazla yenilenebilir enerji projesinin şebekeye bağlanmayı beklediğini aktardı. Küresel şebeke yatırımlarının yıllık yaklaşık 450 milyar dolara ulaştığını, bu tutarın gelecek 3 yılda yüzde 50 artırılması gerektiğini kaydetti.
Şebekesiz temiz enerji, yola çıkamayan bir araç gibidir
Yılmaz, şebekelerin yenilenebilir enerji bağlantısının yanı sıra depolama sistemleri, elektrikli araç şarj altyapısı ve elektrikli teknolojilerin yaygınlaşması için de güçlendirilmesi gerektiğini söyledi. 2040’a kadar 80 milyon kilometreden fazla hattın yenilenmesi veya inşa edilmesi gerekeceğini belirterek, “Şebekesiz temiz enerji, yola çıkamayan bir araç gibidir” dedi.
Türkiye’deki artışın üretimin yanı sıra şebeke yatırımlarıyla mümkün olduğunu ifade eden Yılmaz, Avrupa kıta şebekesiyle senkron çalışan sistemin Türkiye’yi Avrupa, Kafkasya, Orta Doğu ve Orta Asya arasında bir enerji köprüsü haline getirdiğini söyledi. 2035’e kadar her yıl 8 gigavat yeni yenilenebilir kapasite hedefinin iletim, depolama ve sistem esnekliği yatırımlarıyla birlikte planlandığını bildirdi.
Yılmaz, COP31 Başkanlığı olarak elektriğin küresel nihai enerji tüketimindeki payını 2035’e kadar yüzde 35’e çıkarma hedefini ortaya koyduklarını hatırlattı. Hızlandırıcı ile 35’e 35 Taahhüdü’nün birbirini tamamladığını belirterek, girişimin hükümetlerin önceliklerini esas alması, mevcut finansmanı projelerle buluşturması ve proje hazırlığına odaklanması gerektiğini söyledi.
İklim Uygulama Köprüsü (BRIDGE) ile şebeke projelerinin yatırım yapılabilir portföylere dönüşmesine katkı sağlayacaklarını aktaran Yılmaz, tecrübelerini özellikle Afrika ve ASEAN’daki ortaklarla paylaşmaya hazır olduklarını ifade etti. Afrika’da 300 milyon kişiye elektrik ulaştırmayı hedefleyen Mission 300 ile ASEAN Elektrik Şebekesi’ni girişimin ilk sınavları olarak nitelendirdi ve kalkınma bankalarını, özel yatırımcıları ve teknoloji sağlayıcılarını destek vermeye çağırdı.